การพัฒนากระบวนการสนับสนุนการขอรับรองสมรรถนะด้านการเรียนการสอนตามกรอบ UK Professional Standards Framework ด้วยแบบจำลอง ADDIE ร่วมกับการชี้แนะและระบบพี่เลี้ยง สำหรับอาจารย์คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี
Keywords:
กรอบมาตรฐานวิชาชีพอาจารย์ (UK Professional Standards Framework), การรับรองสมรรถนะด้านการ, เรียนการสอน แบบจำลอง ADDIE, การชี้แนะ, ระบบพี่เลี้ยงAbstract
สมรรถนะด้านการจัดการเรียนการสอนของอาจารย์เป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อคุณภาพการศึกษาและผลลัพธ์การเรียนรู้ของผู้เรียน อย่างไรก็ตาม อาจารย์จำนวนมากยังประสบปัญหาในการทำผลงานเพื่อขอรับรองสมรรถนะตามกรอบ UK Professional Standards Framework (UK PSF) โดยเฉพาะการทำความเข้าใจเกณฑ์ การเขียนสะท้อน และการเชื่อมโยงหลักฐานเชิงประจักษ์ งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา อุปสรรค และความต้องการในการขอรับรองสมรรถนะ ตลอดจนออกแบบและพัฒนากระบวนการสนับสนุนโดยประยุกต์ใช้แบบจำลอง ADDIE ร่วมกับการชี้แนะ (Coaching) และระบบพี่เลี้ยง (Mentoring) พร้อมทั้งประเมินผลการดำเนินงานของกระบวนการที่พัฒนาขึ้น การวิจัยดำเนินการ 3 ระยะ ได้แก่ การศึกษาความต้องการ การพัฒนากระบวนการ และการทดลองใช้กระบวนการ ผู้ให้ข้อมูลได้รับการคัดเลือกแบบเจาะจง ประกอบด้วยผู้บริหาร ผู้ได้รับการรับรอง ผู้ยุติกระบวนการ ผู้เชี่ยวชาญ และอาจารย์ผู้เข้าร่วมโครงการ เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง แนวคำถามการสนทนากลุ่ม แบบบันทึกข้อมูล และแบบประเมินคุณภาพกระบวนการ ซึ่งผ่านการตรวจสอบความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้เชี่ยวชาญ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า กระบวนการที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วยการเตรียมความพร้อม การอบรมเชิงปฏิบัติการ การชี้แนะรายบุคคล ระบบพี่เลี้ยง ชุมชนนักปฏิบัติ และการให้ข้อเสนอแนะต่อร่างผลงานอย่างต่อเนื่อง ผู้เชี่ยวชาญประเมินความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x-bar = 4.77, SD = 0.36) และผู้สมัคร 59 จาก 65 คนได้รับการรับรองสมรรถนะ คิดเป็นร้อยละ 90.77 ผลการศึกษาสะท้อนว่ากระบวนการดังกล่าวมีศักยภาพในการสนับสนุนการขอรับรองสมรรถนะด้านการจัดการเรียนการสอน และสามารถใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาระบบสนับสนุนอาจารย์ในสถาบันอุดมศึกษาต่อไป
Downloads
References
กรกฎ ผกาแก้ว, วราภรณ์ ไทยมา และ อรอุมา เจริญสุข. (2568). แนวทางการพัฒนาอาจารย์ด้านการสอนในสถาบันอุดมศึกษา สังกัดกระทรวงการ อุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ตามกรอบมาตรฐาน Thailand Professional Standards Framework (Thailand PSF). วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 13(4), 1480-1492.
ธนะวัฒน์ วรรณประภา และ นคร ละลอกน้ำ. (2568). การพัฒนาเครือข่ายความร่วมมือผู้ประกอบการ คณาจารย์เพื่อให้การชี้แนะ และการเป็นพี่เลี้ยง (Coaching and Mentoring) สำหรับผู้ประกอบการยุคใหม่. e-Journal of Education Studies, Burapha University, 7(1), 58-71.
สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2566). ประกาศคณะกรรมการมาตรฐานการอุดมศึกษา เรื่อง แนวทางการพัฒนาคุณภาพอาจารย์เพื่อส่งเสริมการบรรลุผลลัพธ์การเรียนรู้ตามมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษา พ.ศ. 2566. สืบค้นจาก https://www.ops.go.th/th/role/edu-standard/item/8494-2566
Advance HE. (2023). Professional Standards Framework for teaching and supporting learning in higher education 2023. London, United Kingdom: Advance HE.
Anghel, A., & Voicu, C. (2013). Coaching and mentoring in Bachelor’s degree programs for social workers and teachers. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 92, 36-40.
Boud, D., Keogh, R. J., & Walker, D. (1985). Reflection, turning experience into learning (1st ed.). London, United Kingdom: Routledge.
Branch, R. M. (2009). Instructional Design: The ADDIE Approach. Berlin, Germany: Springer.
Dewey, J. (1933). How we think: A restatement of the relation of reflective thinking to the educative process (Rev. ed.). D.C. Heath, MA: D.C. Heath & Co: Publishers.
Gagne, R. M., Wager, W.W., Golas, K.C., Keller, J.M. and Russell, J.D. (2005) Principles of instructional design. Performance Improvement, 44, 44-46.
Gibbs, G. (1988). Learning by doing: A guide to teaching and learning methods. Oxford, United Kingdom: Oxford Polytechnic.
Hamlin, R. G., & Jarratt, D. (2021). A comparative study of formal coaching and mentoring programmes in higher education. International Journal of Mentoring and Coaching in Education, 11(2), 213-231.
Kolb, D. A. (1984). Experiential Learning: Experience as the Source of Learning and Development. New Jersey, United States: Prentice Hall.
Leigh, J. (2016). An embodied perspective on judgements of written reflective practice for professional development in Higher Education. Reflective Practice, 17(1), 72-85.
Liu, Z., Sulaiman, T., & Che Nawi, N. R. (2025). Between development and surveillance: Faculty perceptions and challenges of instructional coaching in an underdeveloped university context. Frontiers in Education, 10, 1637546.
Schön, D. A. (1983). The reflective practitioner: How professionals think in action. London, United Kingdom: Routledge.
Wenger, E. (1998). Communities of practice: Learning, meaning, and identity. Cambridge, United Kingdom: Cambridge University Press.
